Leczenie Odwykowe

Nadużywanie alkoholu powoduje wiele skutków ubocznych. Jednak najgorszym z nich jest oczywiście uzależnienie. Organizm bardzo szybko przyzwyczaja się do obecności tego związku we krwi. Kiedy chory przestaje pić, już po niedługim czasie doświadcza pierwszych objawów zespołu abstynencyjnego. Najbardziej niebezpiecznym i traumatycznym z nich jest padaczka alkoholowa. Choć objawy takiej padaczki w znacznym stopniu przypominają zwyczajną epilepsję, to mechanizm odpowiedzialny za ich występowanie jest zupełnie inny. Chory także doznaje nagłych skurczów mięśni kończyn i twarzy, jak również może tracić przytomność. Przyczyną tych objawów nie jest uszkodzenie mózgu, jak w przypadku epilepsji, ale nagłe odstawienie lub mocne zmniejszenie dawki przyjmowanego alkoholu.

Rozpoznanie padaczki alkoholowej nie jest trudne, ponieważ wiąże się ona ściśle ze spożywaniem alkoholu. Główną przyczyną nagłych skurczów mięśniowych jest niedostatek jonów wapnia i magnezu, które to minerały są przez alkohol wypłukiwane z organizmu. Objawy bardzo przypominają ogólny obraz epilepsji, jednak diagnoza jest ułatwiona, ponieważ padaczce alkoholowej towarzyszy szereg innych, charakterystycznych tylko dla niej, objawów. Zazwyczaj jest to nadmierna potliwość ciała, biegunka czy nadpobudliwość. Chory może także mieć problemy ze snem. Napady padaczki alkoholowej nie pojawiają się od razu po zaprzestaniu picia. Najczęściej występują po około 72 godzinach, czasami wcześniej.

Pierwsza pomoc w przypadku napadu powinna wyglądać tak samo jak przy epilepsji. Chorego należy unieruchomić w celu uniknięcia urazów, pod żadnym pozorem nie wolno niczego wkładać do ust. Po ustąpieniu napadu najlepiej udać się do lekarza.

Leczenie padaczki alkoholowej zazwyczaj połączone jest z łagodzeniem innych objawów zespołu abstynencyjnego. Chory powinien być hospitalizowany. Podawanie leków przeciw epilepsji nie jest dostatecznie skuteczne. Najlepszą metodą jest odtrucie organizmu w celu usunięcia nagromadzonych toksyn oraz uzupełnienie, najczęściej poprzez kroplówki, wypłukanych minerałów.

Padaczka alkoholowa nie jest chorobą trwałą, co oznacza, że jej napady ustępują samoczynnie po kilkunastu dniach od rozpoczęcia abstynencji. Choroba ta nie jest także dziedziczna. Jednak istnieje 25% szansa, że przekształci się ona w tak zwaną padaczkę późną, czyli wywołaną ewentualnymi urazami mózgu oraz jego uszkodzeniami spowodowanymi obecnością alkoholu w organizmie.

Alkoholizm jest chorobą, jest to niezaprzeczalny fakt. Niestety sytuacja jest o tyle skomplikowana, że nie można jasno rozgraniczyć czy jest to choroba ciała, czy też ducha. Zazwyczaj uznaje się, że obie te sfery dotknięte są uzależnieniem i tak też powinno się podchodzić do leczenia. Dlatego też w leczeniu alkoholizmu, obok farmakologii, stosuje się szeroko psychoterapię.

Leczenie pacjenta uzależnionego od alkoholu powinno być zrównoważonym połączeniem tych dwóch metod, przy czym farmakologia powinna stanowić jedynie mechanizm wspomagający właściwe leczenie, ale tym głównym kierunkiem powinna być psychoterapia. Choremu należy przede wszystkim uświadomić, że może wyjść z nałogu. Musi on dostrzec życie, które do tej pory umykało mu przez alkohol. Bardzo ważne jest aby leczenie zacząć od dokładnego rozpoznania stanu pacjenta i na tej podstawie dobierać metody leczenia.

Ośrodki leczenia odwykowego na szczęście coraz częściej skłaniają się ku pomocy psychoterapeutów, którzy doskonale znają uczucia jakie targają chorymi w czasie odwyku, wiedzą jak należy z nimi rozmawiać oraz jak reagować na ich zachowania i problemy. Często lekarz jest dla pacjenta autorytetem i jego rola powinna polegać na odpowiednim motywowaniu chorego. Należy szczególnie zwrócić uwagę na takie sfery jak wypracowanie zdolności do wytrwania w abstynencji i nauka odmawiania, co pozwoli na zachowanie tego stanu. Konieczne jest także rozwiązanie ewentualnych problemów, które doprowadziły pacjenta do tego stanu. Często bowiem zdarza się, że pacjent po niedługim czasie powraca do nałogu, ponieważ ponownie nie radzi sobie z problemami jakie otaczają go na co dzień.

Wszystkie powyższe argumenty jasno przemawiają za faktem, że psychoterapia jest jedyną słuszną drogą w leczeniu uzależnienia od alkoholu. Bardzo często jest ona także potrzebna najbliższym, którzy również mogą cierpieć z powodu uzależnienia bliskiej im osoby. Skuteczna psychoterapia w połączeniu z leczeniem farmakologicznym pozwoli na pozbycie się nałogu, jednak to na chorym spoczywa ciężar wytrwania w abstynencji.

Alkoholizm jest chorobą ciała, duszy i umysłu. Alkoholik nie postrzega świata tak, jak osoby nie dotknięte alkoholizmem. Choroba jest podstępna, pijący alkoholik nieświadomie wypracowuje wiele mechanizmów, które pozwalają mu manipulować osobami wokół niego, ale przede wszystkim pozwalają one oszukiwać samego siebie.

Alkoholizmu nie da się leczyć przy pomocy leków. Oczywiście, istnieją i są często zalecane leki w początkowym okresie terapii – zwłaszcza w ciągu pierwszych dni całkowitej abstynencji. Wtedy to organizm alkoholika „domaga się” substancji, od której jest uzależniony i wiele leków może znieść lub zmniejszyć objawy odstawienia alkoholu.

Mimo to, wszelkiego rodzaju leki stosowane są tylko doraźnie, i tylko w celu minimalizacji często niebezpiecznych dla życia alkoholika objawów. Sednem leczenia alkoholizmu jest terapia, kiedy to chory stara się poznać, zrozumieć i reagować na mechanizmy choroby, zmieniać swoje wypracowane przecież latami zachowania.

Doświadczony psychiatra, który koniecznie powinien wiedzieć o uzależnieniu, może oczywiście zalecić leki, które nie są bezpośrednio związane z alkoholizmem – alkoholik często jest nerwowy, często ogrom problemów z okresu picia przytłacza do tego stopnia, że niezbędne są leki. Towarzyszą temu nerwy, napięcie, bezsenność – tutaj leki oczywiście mogą pomóc.

Stosując jakiekolwiek leki osoba uzależniona MUSI PAMIĘTAĆ że w ten sposób nie leczy się z alkoholizmu, oraz, ze względu na swoje indywidualne preferencje łatwo może uzależnić się od niektórych leków. Niezbędna jest więc stała kontrola lekarska i ograniczenie do minimum leków, które mogą uzależnić.

W Polsce liczba osób nadużywających alkoholu nieustannie rośnie. W takiej sytuacji bardzo ważne jest, aby społeczeństwo było świadome zagrożenia jakie ze sobą niesie tak szybko nasilający się, wszechobecny stan. Niestety jak pokazuje rzeczywistość Polacy nie mają wystarczającej wiedzy na  ten temat oraz traktują ludzi uzależnionych jakby to oni byli odpowiedzialny za swój stan. Należy zatem uświadamiać, że alkoholizm nie jest problemem powstającym z winy chorego, że jest on jedynie ofiarą tej zdradliwej substancji i sam nie jest w stanie się od niej uwolnić.

Bardzo często nawet bliscy uzależnionego nie są w stanie skutecznie mu pomagać  ponieważ są zbyt mocno zaangażowani. Często ukrywają  przed nim alkohol, tuszują szkody jakie wyrządził oraz bronią go przed skutkami jego własnego postępowania. Oczywiście kierują się przy tym jak najlepszymi intencjami i robią to wszystko aby pomóc uzależnionemu. Niestety w ten sposób pogarszają sytuację, chory nie dostrzega co się wokół niego dzieje, nie jest świadomy swojego stanu. Dlatego pierwszymi osobami, jakie powinno się edukować, są właśnie bliscy i znajomi alkoholika. Dzięki temu będą oni wiedzieli jak zachować się w poszczególnych sytuacjach, co zrobić kiedy ich ojciec, mąż nie radzi sobie ze sobą, kiedy kolejny raz dochodzi do kłótni. Bliscy muszą wiedzieć, że próbując pomóc choremu tak, aby on sam nie odczuł skutków choroby, sprawiają, że czuje się on jeszcze gorzej i nie potrafi zrozumieć co się z nim dzieje. Dlatego pomocy należy szukać przede wszystkim u specjalistów, którzy naprawdę wiedzą jak sobie w takich sytuacjach radzić i chętnie udzielą rodzinie wszelkich informacji.

Bardzo skuteczna okazuje się metoda opracowana w latach 60tych, w USA, zwana krótką  interwencją. Metoda ta z powodzeniem jest stosowana wobec pijących szkodliwie. Polega ona na szczerej rozmowie z lekarzem, który po ocenie ogólnego stanu zdrowia i stwierdzeniu jego pogorszenia związanego z piciem, uświadamia pacjenta jakie skutki ma picie. Lekarz powinien poinformować jakie szkody alkohol wyrządził w jego organizmie oraz jakie mogą być dalsze powikłania. Konieczne jest udzielenie informacji, że jedynie zaprzestanie picia może wpłynąć na poprawę stanu zdrowia. Należy przekazać pacjentowi ulotki informacyjne oraz dać do zrozumienia jak alkohol może negatywnie reagować z podawanymi lekami. W żadnym wypadku nie powinna to być rozmowa mająca na celu działanie na moralność człowieka, powinna ona zachować charakter czysto medyczny. Czasami może okazać się pomocna obecność członków rodziny, ale jest to ryzykowne ponieważ mogą oni starać się ukryć wstydliwy problem.

Jak wspominałem w poprzednich artykułach leczenie alkoholizmu to proces bardzo skomplikowany, wymagający interwencji wielu specjalistów na kilku płaszczyznach jednocześnie. Niezwykle ważne jest także wsparcie bliskich, którzy przecież mają na chorą osobę największy wpływ. Przytaczałem także przykłady nieodpowiedniego, a wręcz szkodliwego zachowania tych osób wobec chorego, ukrywanie jego choroby, starania zatuszowania jego złych zachowań. Takiej pomocy należy unikać ponieważ do niczego dobrego nie prowadzi.

Leczenie alkoholizmu zasadniczo opiera się na pomocy medycznej oraz psychologicznej. Obie te metody mają równie duże znaczenie. Medycyna ma wiele do powiedzenia jeśli chodzi o mechanizmy powstawania uzależnienia fizycznego, natomiast już mniej odnośnie samego leczenia. Oczywiście stosuje się terapie lekowe, po zaprzestaniu picia należy uzupełnić niedobory składników mineralnych i witamin. Alkohol bowiem wypłukuje z organizmu wiele istotnych dla jego funkcjonowania związków, a tak duże niedobory można odbudować jedynie leczeniem szpitalnym. Istnieje jeszcze jedna metoda leczenia medycznego, ale ostatnio pojawia się wokół niej coraz więcej kontrowersji. Mianowicie mam na myśli dwie odmiany leku zwanego Esperal lub Anitcol. Pierwszy z nich jest bardziej popularny, jest to tak zwana „wszywka”. Rzekome leczenie tą metodą polega na wszyciu pod skórę kapsułki czynnie uwalniającej substancję zwaną disulfiram, która krążąc w krwiobiegu blokuje wydzielanie enzymu odpowiedzialnego za rozkładanie aldehydu octowego. Po spożyciu alkoholu stężenie aldehydu we krwi zaczyna rosnąć. Substancja ta jest bezpośrednim produktem rozkładu alkoholu i jest od niego trzydziestokrotnie bardziej toksyczna. Oczywistym jest, że ta metoda nie powinna być nazywana leczeniem. Jest to raczej stworzenie bariery strachu aby chory bał się picia wiedząc, że może to doprowadzić do uszkodzenia narządów wewnętrznych, a nawet śmierci.

Najskuteczniejszym sposobem leczenia jest psychoterapia. Bardzo ważne jest uświadomienie choremu jaki ma problem i jak bardzo bezsilny jest wobec alkoholu. Musi on dostrzec, że jest alkoholikiem. Należy pokazać mu jakie konsekwencje niesie za sobą dalsze pozostawanie we władzy nałogu oraz jak sobie z nim radzić. Chory jednak musi sam chcieć zerwać z nałogiem. Jeśli podejmie taką decyzję, terapia polega głównie na wsparciu i pomocy w dążeniu do abstynencji. Leczenia jednak wymaga także rodzina alkoholika, bliscy zazwyczaj cierpią na tak zwany koalkoholizm czyli współuzależnienie. Poddają się oni wpływowi uzależnienia na ich myślenie oraz zachowania, zaburza ono ich normalne funkcjonowanie. Najlepszą metodą jest leczenie całej rodziny, które przynosi najlepsze skutki i pozwala zrozumieć jakiego wsparcia potrzebuje uzależniony.

Przyczyn powstawania alkoholizmu najczęściej upatruje się w samym uzależnionym. Tymczasem okazuje się, że chory ma w tym przypadku najmniej do powiedzenia. Liczne badania w tym kierunku doprowadziły do powstania wielu teorii. Jedne zostały obalone, inne natomiast są nadal aktualne. Wiadomo jedno – alkoholizm to problem niezwykle złożony, a jego leczenie jest wieloetapowe i długotrwałe.

Jedną z głównych przyczyn określa się skłonności do dziedziczenia podatności na uzależnienie. Blisko połowa zniewolonych przez nałóg ma, lub miała w swojej rodzinie osoby również nadużywające alkoholu. Dzieci takich ludzi są kilkukrotnie bardziej narażone na uzależnienie niż ich rówieśnicy z rodzin niealkoholowych. Nie można jednak nigdy zakładać, że taka osoba na pewno będzie w przyszłości nadużywać alkoholu ponieważ jest to jedynie zwiększone ryzyko, co nie oznacza jeszcze wyroku. Tym bardziej, że jest jeszcze bardzo wiele innych przyczyn uzależnienia, które wcale nie muszą wystąpić. Przeczytaj całość »

Alkoholizm to problem społeczny ze względu na częstość występowania, ale także dlatego, że dotyczy nie tylko samego uzależnionego, a całego jego otoczenia – rodziny, znajomych. Alkoholizm to choroba i fakt ten został potwierdzony przez Światową Organizację Zdrowia. Choroba ta dotyka zarówno ciało jak i umysł, nie powstaje z winy uzależnionego, jest określana jako przewlekła oraz nieustannie postępująca. Przeczytaj całość »